{"id":468,"date":"2025-12-05T17:45:52","date_gmt":"2025-12-05T17:45:52","guid":{"rendered":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/?p=468"},"modified":"2025-12-05T19:12:44","modified_gmt":"2025-12-05T19:12:44","slug":"een-op-de-drie-met-een-handicap-komt-nooit-bij-de-speelplek-voor-veel-kinderen-is-buitenspelen-geen-optie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/2025\/12\/05\/een-op-de-drie-met-een-handicap-komt-nooit-bij-de-speelplek-voor-veel-kinderen-is-buitenspelen-geen-optie\/","title":{"rendered":"\u00c9\u00e9n op de drie met een handicap komt nooit bij een speelplek: Voor veel kinderen is buitenspelen geen optie"},"content":{"rendered":"\n

Klimmen in het apenrek, elkaar duwen op de schommels en glijden van de glijbaan. Voor de meeste kinderen is buitenspelen de normaalste zaak van de wereld, maar voor kinderen met een handicap voelt de speeltuin vaak als een plek die niet voor hen is gemaakt. Volgens ontwikkelingspsycholoog Carolien Rieffe is dat precies waar het misgaat: \u201cHet is de fysieke omgeving die kinderen als eerste buitensluit.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dagelijkse uitdagingen<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Voor Lara is buitenspelen allesbehalve vanzelfsprekend. Door haar Polymicrogyrie en refractaire epilepsie, een hersenafwijking die ervoor zorgt dat ze veel motorische problemen ervaart, kan ze in veel speeltuinen simpelweg niet meedoen. \u201cJe hoopt telkens dat het w\u00e9l lukt,\u201d zegt haar moeder Chantal. \u201cMaar vaak loopt het anders.\u201d Na veel van dit soort ervaringen weet het gezin inmiddels precies welke plekken w\u00e9l geschikt zijn. \u201cHet is iets waar wij constant rekening mee moeten houden, maar toch proberen we altijd te blijven zoeken naar mogelijkheden.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Uitsluiting van kinderen met een handicap<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Uit onderzoek van Stichting het Gehandicapte Kind blijkt dat ruim \u00e9\u00e9n op de drie kinderen met een handicap nooit naar een speelplek in de buurt gaat. Van de kinderen die w\u00e9l gaan, speelt 27 procent er meestal alleen. In een eerder onderzoek uit 2023 gaf zelfs vier op de vijf kinderen met een beperking aan regelmatig te worden buitengesloten, een van de hoogste percentages van alle groepen in de samenleving. Volgens ontwikkelingspsycholoog en hoogleraar Interaction Technology Carolien Rieffe ligt de kern van het probleem echter dieper, niet alleen sociale uitsluiting, maar vooral het gebrek aan toegankelijke voorzieningen maakt dat veel kinderen simpelweg niet kunnen meedoen.<\/p>\n\n\n\n

De kern van het probleem<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Volgens Carolien Rieffe begint buitensluiting vaak bij de fysieke omgeving. \u201cWij zien in ons onderzoek systematisch dat de buitensluiting vaak begint bij de gebouwde omgeving. Die is echt heel bepalend.\u2019\u2019 Veel kinderen met een handicap worden niet buitengesloten omdat andere kinderen geen zin hebben om met hen te spelen, maar omdat ze er simpelweg niet goed kunnen meedoen. \u201cWanneer kinderen zich ergens niet thuis voelen, trekken ze zich soms terug en beginnen ze zichzelf af te zonderen. Maar als de omgeving gewoon niet geschikt is voor zo\u2019n kind, kun je ze dat niet kwalijk nemen als ze die plekken gaan mijden en zich terugtrekken.\u2019\u2019 Volgens Rieffe ontstaat op die manier een soort vicieuze cirkel van buitensluiting die moeilijk te doorbreken is.<\/p>\n\n\n\n

\u201cSpeeltuinen zouden zo ontworpen moeten zijn dat alle kinderen zich veilig en welkom voelen,\u201d zegt Rieffe. Kinderen moeten vrij kunnen bewegen, zelf kunnen kiezen welke delen van de speelplek ze ontdekken en samen spelen wanneer ze daar zin in hebben, zodat ze plezier kunnen beleven aan het buitenspelen.<\/p>\n\n\n\n

De speeltuin door Lara\u2019s ogen<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sommige speeltuinen bieden genoeg variatie zodat ieder kind wel iets kan vinden, maar vaak is dat niet het geval. \u201cAls er een zandbak was, schommels of een glijbaan met een stevige, toegankelijke trap, dan kan Lara zich vaak prima vermaken,\u201d vertelt Chantal. Ontbreken die onderdelen, dan wordt spelen meteen een stuk lastiger. \u201cMet lastige klimtoestellen of glijbanen met steile of onhandige trappen kun je simpelweg niks,\u201d legt ze uit. \u201cSoms is de eerste trede zelfs extra hoog gemaakt om kleine kinderen tegen te houden. Daardoor kan Lara er nog steeds niet op, zelfs nu dat ze al wat ouder is.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Het belang van inclusief buitenspelen<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Buitenspelen is meer dan plezier maken, het is belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen. Het helpt hen sociale vaardigheden te oefenen en actief te zijn in de buitenlucht. \u201cSpelen in de buitenlucht, zoals op schoolpleinen, biedt kinderen de mogelijkheid elkaar te ontmoeten, frisse lucht te krijgen, zonlicht op te doen en lichamelijk actief te zijn,\u201d zegt Carolien Rieffe. Voor kinderen met een handicap versterkt buitenspelen bovendien het zelfvertrouwen en het gevoel erbij te horen.<\/p>\n\n\n\n

Worden kinderen buitengesloten of kunnen ze niet meedoen, dan kan dat grote gevolgen hebben. \u201cHet maakt je onzeker en minder spontaan. Zeker als je al een beperking hebt, kan dit het gevoel versterken dat je er niet bij hoort,\u201d legt Rieffe uit. \u201cKinderen kunnen gaan denken dat ze niet goed genoeg zijn of dat er iets mis met ze is.\u201d Uitsluiting raakt alle kinderen, maar voor wie een handicap of beperking heeft, kan het zware psychologische gevolgen hebben.<\/p>\n\n\n\n

Ontwerpen voor iedereen<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Landschapsontwerper Gerrit van Nifterik van BOERplay, een organisatie die zich bezighoudt met het ontwerpen van toegankelijke speelplekken, legt uit dat wat \u2018inclusief genoeg\u2019 is, vaak afhangt van de doelgroep. Bij scholen of instellingen met duidelijke beperkingen kan het ontwerp daarop worden afgestemd. Zonder een specifieke doelgroep wordt het lastiger, omdat er dan geen vaste maatstaf is. \u201cWe houden er rekening mee en plaatsen bijvoorbeeld sommige toestellen aan de rand, zodat alles zoveel mogelijk toegankelijk is. Of het helemaal inclusief is, weet je nooit zeker, maar het zit er in ieder geval in,\u201d legt Van Nifterik uit. Bij speciale instellingen wordt soms ook rechtstreeks overlegd met de doelgroep, zodat het ontwerp zo goed mogelijk aansluit op de behoeften van de kinderen.<\/p>\n\n\n\n

Volgens Van Nifterik vragen gemeenten steeds vaker expliciet om inclusieve speelplekken, waardoor dit onderdeel van het ontwerpproces standaard wordt. \u201cZelfs bij een beperkt budget wordt er tegenwoordig toch steeds vaker gezocht naar oplossingen, zodat kinderen met verschillende behoeften toch kunnen spelen,\u201d zegt hij.<\/p>\n\n\n\n

Kleine aanpassingen, groot verschil<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Als er aan Lara en Chantal gevraagd wordt wat zij vaker terug zouden willen zien in speeltuinen, is het antwoord vrij eenvoudig. \u201cHet hoeft niet allemaal op de schop,\u201d zegt ze. \u201cVaak zijn het kleine aanpassingen die al veel verschil maken. Stevige trappen bij klimtoestellen of glijbanen, of gewoon een goed stuk waar je kunt zitten voordat je naar beneden glijdt doen al heel veel.\u201d Voor kinderen als Lara kunnen zulke kleine verbeteringen het verschil betekenen tussen wel of niet kunnen meedoen. \u201cWe hopen dat er in de toekomst meer rekening mee wordt gehouden en dat de teleurstellingen bij speelplekken wat minder vanzelfsprekend zullen worden.\u2019\u2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Klimmen in het apenrek, elkaar duwen op de schommels en glijden van de glijbaan. Voor de meeste kinderen is buitenspelen…<\/p>\n","protected":false},"author":1607,"featured_media":469,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-468","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-niet-gecategoriseerd"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-content\/uploads\/sites\/273\/2025\/12\/foto-speeltuin-scaled.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/468","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1607"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=468"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/468\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":473,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/468\/revisions\/473"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/media\/469"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=468"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=468"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/journalistiekwindesheim.nl\/jou2a\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=468"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}