DEN HAAG – “Gefeliciteerd,” zei de rechtbank tegen de jarige verdachte, terwijl hij mogelijk tegen minimaal 12 jaar celstraf aankijkt. De verdachte, Faiez A., is volgens zijn directe omgeving een doodgewone jongen, maar online leidt hij een tweede bestaan. De rechtbank noemde het een dubbel leven, waarvan één zich online afspeelt. “Online plaatst u zeer schokkende beelden en teksten waar de rechtbank van schrikt.” Faiez zit stil en kijkt onverschillig voor zich uit.
Journalisten, belangstellenden en een advocaat lopen naar binnen. De rechtszaal is volledig stil. De rechtbank en de officier van justitie zitten al klaar; de sfeer is gespannen. Dan wordt de stilte doorbroken: een deur gaat open en de verdachte loopt met twee politieagenten naar binnen. Faiez A. wordt verdacht van het verspreiden van IS-propaganda en opruiing op sociale media. Hij neemt plaats naast zijn advocaat.
De voorzitter wil beginnen, maar wordt onderbroken wanneer er achter in de zaal een deur opengaat en de familie van de verdachte binnenloopt. Het is het eerste moment waarop de verdachte een glimp van emotie toont.
“Waarom plaatst u deze schokkende dingen, terwijl het in het normale leven zo goed lijkt te gaan?” Dat is de vraag waar de voorzitter steeds op terugkomt. De verdachte geeft aan dat hij zich niet bewust was van wat hij plaatste en dat hij al was gestopt voordat hij werd gearresteerd.
“Waarom bent u toen gestopt met plaatsen?” vraagt de rechter.
“Omdat ik er geen geld meer mee verdiende,” antwoordt Faiez.
Er gaat een zucht van verbazing door de rechtszaal.
Voor Faiez A. had deze pro-formazitting maar één doel: hij wil zijn zaak in vrijheid afwachten. Zijn advocaat verdedigt hem met de woorden: “Zijn drijfveren waren financieel, niet terroristisch van aard, en hij wordt nu geplaatst tussen terroristen. Hij vormt geen direct gevaar voor de samenleving.”
De officier van justitie verzet zich tegen het verzoek tot schorsing, waarna de rechtbank zich terugtrekt.
Er heerst een onrustige sfeer; mensen hebben de tijd om met elkaar te spreken. Dan staat iedereen weer op wanneer de rechtbank terugkeert.
“De rechtbank is enorm geschrokken. Het lijkt alsof de verdachte verblind was door geld. We zijn bang voor herhaling. Maar er is nog meer onderzoek nodig. Tot die tijd mag de verdachte zijn straf in vrijheid afwachten.
Er klinkt een kreet van vreugde vanuit de familie achter in de zaal. Faiez A. moet zich aan strenge voorwaarden houden, waaronder een verbod op sociale media. Het lijkt erop dat de verdachte toch nog een verjaardagscadeau krijgt.
bjornstel 
Hugo Aeilkema 
mirrekleinhuis