NOORDOOST-FRIESLAND – Met het landelijke vuurwerkverbod bij de jaarwisseling 2026–2027 rijst de vraag wat dit betekent voor carbidschieten. De Tweede Kamer stemde in vóór een algeheel verbod op consumentenvuurwerk, maar geldt dit ook voor carbid?
Carbidschieten valt niet onder het vuurwerkverbod, omdat carbid geen vuurwerk is. Het verbod geldt alleen voor consumentenvuurwerk. Volgens burgemeester Johannes Kramer van Noardeast-Fryslân is er een verschil tussen consumentenvuurwerk en georganiseerde activiteiten. „Er zit een groot verschil tussen ongecontroleerd vuurwerk en georganiseerde activiteiten. De essentie van carbid is niet de harde knal,” zegt hij. “Het gaat erom dat mensen samen het einde van het jaar markeren.”
Veiligheid eerst
Carbidteams houden al jaren rekening met veiligheid. Sytze Batema van het carbidteam Olderaast uit Friesland: „Wij schieten met ballen, niet met losse harde voorwerpen. Het publiek staat op afstand en er is gehoorbescherming.” Ook ander vuurwerk is niet toegestaan op het terrein.
Volgens Batema voorkomt carbidschieten juist chaos. „Iedereen komt op één plek samen, daardoor steken mensen niet overal vuurwerk af. Het dorp doet mee en dat zorgt voor rust.”
Het vuurwerkverbod moet vooral druk van politie en zorg wegnemen. Kramer waarschuwt dat een nog bredere aanpak niet nodig zal zijn. Kramer hoopt dat carbidschieten blijft, ondanks de steeds strengere regels. „Het zou zonde zijn als tradities verdwijnen door te veel regels. Zolang het verantwoord gebeurt, moet het kunnen.”
Is het beschermd erfgoed?
Carbidschieten is Nederlands immaterieel cultureel erfgoed. Dit betekent niet dat de traditie onbeperkt door kan gaan. In sommige regio’s staat carbidschieten op de erfgoedlijst, maar dat betekent niet dat het altijd is toegestaan. Gemeenten mogen regels maken over waar en wanneer het mag, en of een melding of vergunning nodig is. Daarbovenop kunnen gemeenten in het geval van orde of veiligheid het knallen verbieden.
Door: Niek Wassink
nadiadevries 
Jutta Steenkist