Oproep tot WK-Boycot verdeeld experts en supporters: ‘sport en politiek zijn niet te scheiden’  

De oproep om het Nederlands elftal thuis te houden bij het WK voetbal in Amerika maakt veel los over de verhouding tussen sport en politiek. Waar critici wijzen op mensenrechten, uitsluiting van supporters en de rol van de Amerikaanse politiek, houden supportersorganisaties bewust afstand van dit onderwerp. 

Volgens Paul Reef, expert op het snijvlak tussen de sport en politiek past de oproep in een lange traditie: “Die oproep op zich is niet zo uitzonderlijk, Je ziet bij bijna ieder WK in een autoritair of politiek controversieel gastland dat zulke discussies terugkomen.” Zegt hij. Vergelijkbare debatten speelden eerder rond WK’s in Argentinië (1978), Rusland en Qatar.

Toch waarschuwt Reef voor overschatting van de impact van een boycot. “Heel vaak zie je dat beleid niet echt verandert. Het effect is vooral symbolisch, maar het agendeert wel een thema.” Volgens hem ligt de kracht van een sportprotest vooral in zichtbaarheid, niet in directe politieke verandering.

Universitair docent sociale geografie en voetbalexpert Ton van Rietbergen is een stuk kritischer op dit WK. Volgens hem gaat het niet alleen om politiek, maar ook om uitsluiting en commercialisering. “Je kunt niet wereldwijd sportiviteit, liefde en vrede prediken, terwijl één derde van de supporters het land niet eens in mogen” stelt hij. Door streng visumbeleid en hoge ticketprijzen dreigt het toernooi volgens Van Rietbergen vooral toegankelijk te worden voor een rijke elite. “Dit is een toernooi voor de Coca-Cola’s. Voor de gewone supporter is het onbetaalbaar geworden.”

Vanuit de supportershoek klinkt een ander geluid. Supporterscollectief Nederland benadrukt dat supporters uiteenlopende politieke opvattingen hebben en zich in het stadion welkom moeten blijven voelen. De rol van clubs en bonden ziet de organisatie als groter, omdat zij een voorbeeldfunctie hebben richting het publiek.

De discussie laat zien hoe moeilijk het is om sport en politiek uit elkaar te houden. Zoals Reef het samenvat: “Sportevenementen worden steeds opnieuw aangegrepen om maatschappelijke kwesties te agenderen.” Of de oproep tot boycot daadwerkelijk gevolgen zal hebben, blijft onzeker — maar het debat lijkt voorlopig niet te verdwijnen.