Elke keer als Isa Vrielink de Langejacht in fietst, kijkt ze automatisch achterom. De achttienjarige Isa woont in Slagharen. Ze leidt op het eerste gezicht een normaal leven. Ze gaat naar school, heeft vrienden en is vaak in haar dorp te vinden. Toch is haar gevoel van veiligheid in korte tijd sterk veranderd door een ingrijpende ervaring in de onverlichte straat Langejacht tussen Dedemsvaart en Slagharen. Vrouwen voelen zich vaker onveilig dan mannen, blijkt uit verschillende onderzoeken van het CBS naar veiligheidsbeleving in de openbare ruimte. “Vroeger dacht ik helemaal niet na over wat er kon gebeuren”, vertelt Isa. “Ik fietste gewoon en ik was niet bang, maar gewoon bezig met mijn dag. Dat is nu heel anders.”
Vorig jaar december vond het incident plaats in de onverlichte straat Langejacht. Het is voor Isa een plek geworden die ze liever vermijdt. Wat ooit een gewone doorgangsroute was naar huis, roept nu spanning en alertheid op zodra ze in de buurt komt. “Zelfs als er niks gebeurt, voelt het al niet goed”, zegt ze. “Het is een gevoel dat ik jammer genoeg niet zomaar uit kan zetten.” Isa wil niet alle details van het incident uitgebreid bespreken, maar duidelijk is dat de gebeurtenis een grote indruk op haar heeft gemaakt. Ze beschrijft vooral het gevoel van angst en machteloosheid op dat moment. “Je denkt dan niet logisch na. Je wilt alleen maar weg en zo snel mogelijk.”
Veranderde manier van leven
Sinds het incident is haar dagelijks leven erg veranderd. Isa past haar routes aan en vermijdt plekken waar ze zich onveilig voelt, vooral in het donker of op rustige wegen. “Soms fiets ik echt een heel stuk om”, vertelt ze. “Het kost meer tijd, maar ik voel me dan net iets veiliger en dat is het waard.” Isa merkt dat ze sneller schrikt van dingen en voortdurend bezig is met haar omgeving, iets wat ze vroeger totaal niet had. “Mijn hoofd staat nu eigenlijk altijd aan. Ik kijk constant om me heen en denk steeds na, ook als er niks aan de hand is.” Die voortdurende spanning heeft ook invloed op haar gevoel van rust. Momenten van ontspanning buiten zijn minder vanzelfsprekend geworden.
Invloed op familie en omgeving
Niet alleen Isa zelf merkt de gevolgen, ook haar directe omgeving ziet de veranderingen duidelijk terug. Haar moeder, Brenda Schonewille, vertelt dat de situatie veel impact heeft gehad op het gezin. “Je ziet gewoon dat je kind niet meer dezelfde vrijheid voelt. Dat doet als ouder heel veel.” Binnen het gezin is de behoefte aan veiligheid groter geworden. Er wordt vaker gecheckt waar Isa is en hoe ze reist, vooral in de avonduren. “Je probeert haar los te laten, maar dat is soms lastig. We kunnen nu haar locatie zien op onze telefoons, maar je weet alsnog niet wat er gebeurd”, zegt haar moeder.
Ook haar vriend, Leroy Veldman, ziet hoe de gebeurtenissen invloed hebben op Isa’s gedrag en hun relatie. “Ze is veel voorzichtiger en banger geworden”, laat Leroy weten. Hij probeert haar te steunen, maar merkt dat het soms zoeken is naar de juiste balans. “Sommige situaties vindt ze echt spannend, ook al zijn ze voor mij en anderen heel normaal. Je wilt haar dan helpen, maar je wilt haar niet nog banger maken”, zegt hij.
Leven met blijvende spanning
Isa vertelt dat het incident haar kijk op donkere wegen blijvend heeft veranderd. Waar ze vroeger zonder nadenken door donkere straten fietste, is dat nu anders. “Je wordt er niet meer hetzelfde in. Dat vertrouwen komt niet zomaar terug”, vertelt ze met een traan. Ze probeert wel manieren te vinden om ermee om te gaan, zoals praten met mensen die ze vertrouwt en stap voor stap weer dingen doen die ze spannend vindt. Toch blijft het een proces dat tijd kost. “Soms gaat het goed, soms minder. Het is niet iets wat je even oplost.” Ze merkt dat dit ook invloed heeft op haar vrijheid. Spontaan ergens heen gaan voelt minder vanzelfsprekend dan vroeger.
Boodschap aan anderen en hoop voor de toekomst
Ondanks alles wil Isa anderen vooral meegeven dat gevoelens van onveiligheid serieus genomen moeten worden. “Als iets niet goed voelt, moet je dat niet wegduwen. Praat erover met iemand. Je hoeft het nooit alleen te dragen”, zegt de achttienjarige. Ze benadrukt dat het belangrijk is om steun te zoeken, ook als je twijfelt of het erg genoeg is om te delen. “Het is beter om te praten dan alles op te kroppen.”
Voor de toekomst hoopt Isa vooral op iets wat voor veel mensen vanzelfsprekend lijkt. Het vrij en zonder angst kunnen bewegen in hun eigen omgeving. “Ik wil gewoon weer normaal over die enge weg kunnen fietsen zonder dat ik overal over nadenk.” Daarnaast hoopt ze ook op een oplossing. Meer verlichting, betere zichtbaarheid en aandacht voor die route zouden volgens haar veel verschil maken.
Inse Bonne