Vliegveld Hoogeveen groeit verder, maar daarmee groeit ook de onrust onder omwonenden. Sinds het verdwijnen van de Commissie Regionaal Overleg (CRO) voelen bewoners zich minder gehoord en vrezen zij dat de overlast alleen maar zal toenemen. “Bewoners kunnen niet rustig buiten zitten, verstaan elkaar niet meer”, zegt actiegroep VlieghinderHoogeveen, terwijl provincie, gemeente en het vliegveld juist wijzen op ruimte voor verdere ontwikkeling.
Vliegveld Hoogeveen is een regionaal vliegveld in Drenthe met een geschiedenis die teruggaat tot de jaren ’60. Het groeide van een eenvoudige grasbaan uit tot een locatie voor recreatieve luchtvaart, historische clubs en ondernemers. De afgelopen jaren is er sprake van verdere ontwikkeling met nieuwe hangars, een vernieuwd clubhuis, evenementen en plannen voor een moderne verkeerstoren. Tegelijkertijd speelt discussie over de betrokkenheid van omwonenden, vooral sinds het verdwijnen van de CRO. Bewoners spreken van minder inspraak en onduidelijke klachtenafhandeling, terwijl overheid en vliegveld wijzen op bestaande procedures, toezicht en economische kansen.
Één van die groepen, die moeite heeft met de afhandeling van de klachten is de groep VlieghinderHoogeveen. De groep bestaat zelf uit vijf mensen en heeft sinds kort een website waarmee ze hopen aandacht te vragen en de vlieghinder te verminderen. Zij ervaren als groep overlast van het vliegveld. Ze maken zich zorgen om uitstoot en om ongelukken die met de vliegtuigen kunnen gebeuren.
“Wij ervaren vooral veel overlast van het geluid van het vliegveld. Vooral van het vliegen rond de zogeheten Touch and Go’s. Daarnaast ervaren wij veel overlast van de oldtimers, zij maken heel veel herrie. Het paravliegtuig dat een turboprop (straalmotor) heeft en laag overvliegt, is ook erg vervelend.”
De groep merkt voornamelijk tijdens de weekenden met mooi weer dat er meer gevlogen wordt en er volgens hen dus ook meer overlast is. “Bewoners kunnen niet rustig buiten zitten, verstaan elkaar niet meer. Er zijn meldingen van mensen met (klein)vee dat enorme onrust heeft en angstig is vanwege het laagvliegen.”
Daarnaast is er volgens het team Vlieghinder geen goede klachtenregeling. Voorheen was er de CRO, die sinds een paar jaar is afgeschaft door de provincie.
De CRO rond Vliegveld Hoogeveen was bedoeld als overlegplatform tussen omwonenden, gebruikers en andere betrokken partijen. Volgens de provincie bleek dit overleg niet goed te functioneren en gaf het bewoners weinig invloed.
Door het wegvallen of afschaffen van dit overleg is er geen vast en onafhankelijk platform meer waar klachten, zorgen en ontwikkelingen worden besproken. Het vliegveld handelt nu namelijk de klachten zelf af. Het team van VlieghinderHoogeveen geeft aan dat dit bijdraagt aan het gevoel dat ze niet serieus worden genomen en dat instanties naar elkaar blijven verwijzen zonder duidelijke oplossing of terugkoppeling.
“Het vliegveld is de slager die zijn eigen vlees keurt. Er is geen goede registratie van klachten, dus ook geen rapportages. Er is geen registratie, inwoners krijgen ook niets als referentie om op terug te vallen.”
Bert Diephuis is de havenmeester van het vliegveld en kijkt hier heel anders tegenaan. Hij zegt dat 99 procent van de klachten uit de dorpjes Siberië en Stuifzand komt. Het aantal klachten dat zij gemiddeld per maand binnenkrijgen ligt ongeveer rond de vier klachten. De havenmeester zegt zelf dat een kwart daarvan een klacht is waarbij iemand zich daadwerkelijk niet aan de regels houdt. “Mensen hebben ergens last van, dus daar moet je serieus mee omgaan. Wij registreren alle klachten. Er zit natuurlijk wel een verschil in dat als iemand een klacht heeft, of die klacht dan ook echt terecht is. Daar moeten wij dan over oordelen. Soms is er hierdoor geen actie mogelijk, want dan wordt er gewoon gevlogen binnen de geldende regels en afspraken. Dan kan er wel hinder zijn voor iemand, maar dan is dat onterecht in onze ogen, want dat is nou eenmaal zo afgesproken.”
Volgens Diephuis kennen veel mensen de regels die gelden in de lucht niet goed genoeg. “In principe mag jij op 1000 voet hier die hele provincie over crossen met je vliegtuig. Aan de andere kant hebben wij als vliegveld een aantal procedures afgesproken. Zoals hoe je het vliegveld nadert en hoe weg te vliegen van het vliegveld. Dat hebben we juist zo afgesproken om de routes te kiezen waar zo weinig mogelijk mensen wonen. Als mensen zich aan die afspraken houden, dan gebeurt het ook. Je moet toch ergens kunnen vliegen om weg te komen hier of om terug bij het veld te komen. Het scheelt wel dat het vliegveld is gelegen op het industrieterrein.”
De kleine luchtvaart is volgens de havenmeester in de afgelopen vijf à tien jaar veel stiller geworden. “Er zijn strengere eisen. Andere uitlaten en bijvoorbeeld veel meer elektrische vliegtuigen. Er zijn steeds meer lichtere motortjes die gewoon veel minder geluid produceren.” Ook de uitstoot is fors verminderd. Er zijn volgens hem nog maar drie vliegtuigen die met loodhoudende brandstof vliegen en die samen naar schatting zo’n 15 tot 20 uur per jaar vliegen, waardoor de totale uitstoot volgens hem bijna nihil is.
De provincie herkent zich niet in het beeld dat inwoners zich niet gehoord voelen. “We hebben onlangs de klachtenprocedure verduidelijkt en op de website gepubliceerd. Deze klachtenprocedure is landelijk afgesproken en wordt op alle luchthavens op dezelfde manier toegepast. De provincie ziet geen aanleiding om hiervan af te wijken”, zegt Karin Betten, communicatieadviseur van de provincie Drenthe.
De provincie Drenthe zegt zelf dat het opheffen van de CRO een goede beslissing was. “Het bestaan van de CRO was eerder verplicht op basis van de Wet luchtvaart. Deze verplichting is vervallen: het instellen van een CRO mag nog, maar hoeft niet meer. Daarom is eind 2023 onderzocht of de CRO in Hoogeveen nog nodig is. Uit dit onderzoek bleek dat de CRO geen duidelijke meerwaarde meer had. Het advies was daarom ook om de CRO op te heffen, mits twee zaken goed geregeld zijn: duidelijke en toegankelijke informatie over het vliegveld en de activiteiten en een heldere werkwijze voor het melden en afhandelen van klachten. Afhankelijk van de aard van de klacht wordt deze behandeld door de juiste onafhankelijke instantie, zoals de provincie of het Rijk. Die taken kunnen ook zonder CRO worden uitgevoerd, bijvoorbeeld via digitale informatie en direct contact met het vliegveld.”
De havenmeester Diephuis herkent zich in de provincie. “De provincie kan het ook doen hoor, dat zou ons heel veel werk kosten. Maar wij hebben veel meer verstand van alle regels en procedures. Bovendien kunnen wij op het moment zelf nog de vliegers erop aanspreken als we een klacht krijgen. Dat kan de provincie niet, bij hen zal het dan ook een stuk langer duren voordat de klacht in behandeling wordt genomen.”
De provincie Drenthe en de gemeente Hoogeveen staan overwegend positief tegenover de ontwikkelingen rond het vliegveld. De gemeente zegt geen financiële rol meer te spelen bij het vliegveld. Tegelijkertijd ziet de gemeente wel een groeiende ontwikkeling, met investeringen van Stichting Vliegveld Hoogeveen in onder meer extra hangars, een nieuwe verkeerstoren, evenementen en horeca. Die lijn wordt doorgezet in het beleid: “De gemeente vindt dit een positieve ontwikkeling. Wij omarmen initiatieven van het vliegveld zoals de vernieuwde verkeerstoren, brandstofplatforms, drone-academie en evenementen.”
Volgens Karin Betten namens de provincie zit het vliegveld zelfs onder het aantal vliegbewegingen. “We vliegen niet maximaal, dus de geluidsoverlast kan ook niet maximaal zijn”, zegt havenmeester Diephuis hierop.
“De provincie bewaakt de balans via het luchthavenbesluit en de vastgestelde geluidsruimte, waarin grenzen zijn gesteld aan het aantal vliegbewegingen en de geluidbelasting. Op basis van berekeningen en het feitelijke gebruik in 2023 blijkt dat Vliegveld Hoogeveen ruim binnen die vergunde ruimte blijft, mede doordat vliegtuigen gemiddeld stiller zijn dan waarmee in het besluit is gerekend. Daardoor is er zelfs nog ruimte voor ongeveer 8.370 extra vliegbewegingen”, zegt Betten namens de provincie.
“Ik denk dat het aantal vliegbewegingen gaat toenemen. Omdat het in Eelde en Lelystad steeds moeilijker wordt voor de kleine luchtvaart om te oefenen, trekken steeds meer mensen naar ons vliegveld. Die ruimte hebben we dan ook”, zegt havenmeester Bert Diephuis ten slotte. Of team VlieghinderHoogeveen hier wat tegen gaat doen, is niet bekend.
