Door: Lenthe Bilstra
Op de tweede verdieping van het bejaardentehuis in Beilen bevindt zich de woning van de behulpzame klusjesman Gert Jan Takken (89). In een periode van 6 jaar tijd is er een bedrag van €38.769 ‘geleend’ door de destijdse buurvrouw van de heer Takken. Het begon bij simpele klusjes en oppassen, maar al snel kwam de geldkwestie tevoorschijn. ‘’Er werd mij gevraagd: ‘Kan ik een tientje lenen?’ Wat is een tientje, denk je dan. Maar het blijft natuurlijk nooit bij een tientje.’’ Wat begon als een goede daad, bleek zich later uit te vouwen in financieel misbruik met een aangifte als gevolg.
Voordat Gert Jan in Midden-Drenthe kwam wonen, heeft hij bijna tien jaar zelfstandig in een appartement in Zaandam gewoond. Naast hem woonde zijn buurvrouw met haar dochter. Er ontstond een vriendelijke band tussen de buren. Gert Jan werd vaak gevraagd om klusjes in haar huis te doen en om af en toe op haar dochter te passen Dit deed hij dan ook graag. Op een gegeven moment werd er steeds meer van Gert Jan gevraagd. Hij begon boodschappen voor haar te doen, hij leende zijn auto aan haar uit en gaf zijn buurvrouw zelfs geld als zij daarom vroeg. De bedragen liepen steeds hoger op. Maar welke waarde heeft geld voor iemand? Voor Gert Jan is dat een vraag die maar op één manier te beantwoorden is: “Geld is belangrijk, omdat je moet leven, maar het is niet belangrijk om te hebben.” Het is makkelijk als je het hebt, dat is eigenlijk mijn punt. De sociale band was voor mij veel belangrijker dan het geld.’’
De dochters van Gert Jan zouden hun vader omschrijven als een eigenwijze, rommelige, maar behulpzame man die het lastig vindt om nee te zeggen. De langdurige oplichting, de leugens en de gemaakte keuzes hebben impact gehad op een vertrouwelijke familieband. ‘’Er kwam een moment dat ik zoveel geld aan haar had gegeven, dat ik bij de bank geen geld meer kon opnemen’’, vertelt Gert Jan met verslagenheid in zijn stem. Op dat moment werd er door familie aan de bel getrokken. Gert Jan zijn bankrekening werd vanaf dat moment beheerd door zijn dochter. Hiermee hoopte hij een stukje vertrouwen terug te kunnen geven en tegelijkertijd zichzelf in bescherming te nemen. Hij verhuisde van de Randstad naar het noorden, om dichter bij familie te zijn, maar ook verder weg van zijn oplichter.
‘’Je zit eenmaal in die molen en je blijft doorgaan. Het was een gewoonte geworden. Ze heeft ook steeds gezegd dat ze het zou terugbetalen, maar dat ging natuurlijk lastig, omdat ze zelf al zo weinig had”, aldus Gert Jan Takken. Eind december 2019 is er aangifte gedaan. De politie gaf aan dat het strafbaar is, maar namen het niet in behandeling. ‘’We zijn naar de politie geweest, maar zij zeiden dat ze er niks aan gingen doen. Dat snap ik ergens nog steeds niet. Maar ja, als zij dat zeggen, geloof je dat maar.’’ Toen zijn buurvrouw eind 2019 onder bewindvoering kwam is de terugbetaling gestart: dit bedraagt een betaling van 50 euro per maand. Dit bedrag is te klein voor Gert Jan, denkend aan zijn leeftijd, om het gehele bedrag terug te krijgen. De terugbetaling volgt dus in zijn erfenis naar zijn twee dochters.
‘’Zeg het maar, ik weet het niet. Zo werkt dat gewoon bij mij’’, zegt Gert Jan wanneer er wordt gevraagd naar de reden waarom hij zijn buurvrouw in eerste instantie is gaan helpen. Toch voelt hij achteraf schaamte. Gert Jan haalt zijn schouders op en reageert op zichzelf: “Hoe kan je zo stom zijn?” Het is hem niet in de koude kleren gaan zitten. Ondanks dat deze uitspraak vaak herhaald wordt, denkt hij nog vaak aan zijn buurvrouw. ‘’Het gekke is, ik mag haar nog steeds. Waarom weet ik niet, maar ik kon goed met haar opschieten. Het voelt dubbel. Ik vind het jammer dat het zo gegaan is. Ik had best nog wel contact met haar willen hebben.’’ Gert Jan was voor zijn buurvrouw zowel een geldbank als een luisterend oor. ‘’Ik vroeg niet naar haar problemen. Ze vertelde er wel af en toe over. Dan zei ik niks, maar luisterde ik alleen. Dat is soms ook belangrijk voor iemand.’’
‘’Ik ben heel erg op mezelf, maar ik help graag iemand. Laatst liep ik ook ergens langs en toen zag ik een mevrouw binnen bezig. Ik was eigenlijk geneigd om naar de deur te stappen om te vragen of zij hulp nodig had. ‘Nee, niet doen, Tak’, moest ik tegen mezelf zeggen.’’ Wanneer Gert Jan terugkijkt op de gebeurtenis, ziet hij in dat hij de fout is ingegaan. Hij beseft dat er misbruik van hem gemaakt is, maar toch mist hij de band met zijn buurvrouw. Niet iedereen zal dat kunnen begrijpen, waaronder zijn dochters. Ondanks zijn gevoelens heeft hij geleerd van zijn fouten. ‘’Als je dat naderhand bedenkt, dan is dat gewoon heel normaal. Mensen die dat overkomt blijven erin steken, die blijven geld geven. Dat doe ik niet meer.’’
