Renate de Backere (57) is niet bang om kapot te gaan. Jaren geleden kreeg zij kanker en kwam haar leven tot stilstand, nu zoekt zij bewust de grens op. Niet uit bewijsdrang, maar uit nieuwsgierigheid. “Ik weet wat een lijf aankan,” zegt ze. “Dan denk ik: laten wij eens even kijken of het lukt, met dit lijf de oceaan over.”
Op twaalf december staat zij aan de start van The World’s Toughest Row – Atlantic, ze wordt de tweede Nederlandse vrouw die de oversteek solo waagt. Wekenlang zit zij alleen op zee, roeiend tegen de wind, golven en uitputting in. Daarmee haalt ze ook geld op voor het Maarten van der Weijden Fonds, dat zich inzet voor kankeronderzoek. “Hij heeft het natuurlijk zelf ook gehad. Hij kon daarna nog terugkomen op zijn topsportniveau. Dat vind ik heel sterk, want daarmee laat je zien dat het leven niet ophoudt na kanker.”
Het is best wel bijzonder om de oceaan over te roeien en al helemaal in je eentje.
“Voor mij is dit al twee jaar zo’n dagelijkse realiteit. Het is echt geïntegreerd in mijn leven. Dit is wat ik doe. Ik kan ook wel een stap terug zetten en denken: nou Renate, waar ben je nou allemaal mee bezig? Dat hoor ik natuurlijk ook vaak genoeg van mensen. Aan de andere kant zit ik met alle oceaanroeiers in één grote ‘rowing community’ en daar deel je hele andere dingen, want die ene grote vraag wordt niet gesteld: waarom doe je het? Want iedereen doet het en is net zo gek. Daar is het heel gewoon en dat is ook wel weer grappig.”
Wanneer ontstond die liefde voor roeien?
“Ik heb al mijn hele leven een liefde gehad voor het water en de Waddenzee. In 2019 kwam ik bij een zeeroeiteam en één van die meiden zat in een oceaanroeiteam. Ik dacht toen wel al ‘vet’, maar niet zo van ‘dit wil ik ook doen’. Ik zat vooral in de bergen, huttentrektochten, gletsjers oversteken.
Op een gegeven moment ging zij met de boot naar een botenbeurs in Leeuwarden en toen ben ik gaan kijken. Toen ik die boot zag, had ik een hele rare borrel in mijn lijf, want ik zag mezelf in een boot zitten. Alsof die naar mij toe kwam. Ik weet niet hoe ik dat moet omschrijven, maar dat was een hele grappige ervaring. Toen wist ik het al, maar het is natuurlijk lastig om dat echt voor jezelf toe te geven. Om tegen jezelf te zeggen: ik wil dit echt heel erg graag. Toen kwam er een plekje vrij en ik rolde er zo in.”
Eigenlijk ben je dus best wel extreem begonnen.
“Ja, dat was wel extreem. Ik had er weleens over gelezen of filmpjes gezien en dan dacht ik altijd: dat is wel vet. Ergens in zo’n achterkamertje in je hoofd zit een laatje in een stoffige kast en daar stop je het dan in. Op de een of andere manier kwam dat wel steeds terug.
Toen eenmaal dat moment kwam, kon ik gelijk dat laatje opentrekken en denken ‘yes’ ‘dit past bij mij’. Vanaf toen ging het ook snel. Eind februari 2020 zat ik bij het team en in december lagen wij aan de start. Eigenlijk rolde ik erin zonder precies te beseffen waar wij mee bezig waren. Maar dan ga je gewoon.”
En toen besloot je om het alleen te doen?
“Nee, dat was niet meteen zo. Ik zou met één van die meiden een andere race doen, van Californië naar Hawaï. Eind 2023 zei zij dat ze het niet meer zag zitten om verschillende persoonlijke redenen. Dat was een enorme klap voor haar, voor mij en voor ons. Ik accepteerde haar nee, maar ik heb wel een maand lang enorm lopen balen, met mijn ziel onder de arm. Het is heel raar om zo’n focus te hebben die dan ineens wegvalt. Het doet iets heel geks met je brein en je hele systeem.
Als ik over de oceaan nadacht dan zag ik mezelf alleen in die boot zitten. Uiteindelijk heb ik die gedachte toegelaten en daar werd ik heel blij van. Toen dacht ik, oké dit is het antwoord, dan ga ik alleen. Dat echt héél vet om te merken. Soms heb je van die enorme beslissingen die je in je leven maakt, waar je bewust over nadenkt en tot in je teennagels voelt. Ik sta er sinds dat moment, dat is zo’n twee jaar geleden, nog steeds helemaal achter.”
Ben je niet bang om eenzaam te worden?
“Ik ken geen eenzaamheid. Dat ben ik niet, want mijn boot is mijn gezelschap. Net zoals de bergen dat zijn als ik alleen wandel. Sterker nog, alleen ervaar ik alles intenser. Ik beschouw mijn omgeving als mijn gezelschap. Dat zal in de oceaan niet anders zijn.”
En hoe zit dat fysiek, ben je daar bang voor?
“Ik weet dat een lijf veel aan kan, veel meer dan dat je denkt en dan nog heel veel meer. Als je denkt dat je erdoorheen zit, dan zit je nog maar op de helft.
Ik ben daar niet bang voor, om kapot te gaan. Ik heb dat onvrijwillig meegemaakt dus dat gaat mij uit keuze ook nog wel lukken. Natuurlijk wordt het zwaar, ik ga het echt niet bagatelliseren. Ik weet dat een lijf dit kan.
Ik hou ervan om op eigen lichaamskracht voort te bewegen. Dat kan lopend zijn, een fiets, een kajak of een roeiboot. Ik zie dat op metaniveau: dat een mens dit kan doen. En je lichaam kan best wat tikken hebben hoor. Daar groei je alleen maar van.”
Jouw lichaam heeft ook wel een tik gehad.
“Ja, tot een rolstoel aan toe, maar mijn leven is alleen maar mooier, rijker en sterker geworden na kanker.
Voor mij is dit ook echt het vieren van wat er nog allemaal mogelijk is. Ik ben er zo sterk uitgekomen dat ik nu de oceaan over kan roeien. Dat had ik van tevoren echt niet kunnen uittekenen hoor. Als ik de oversteek ga maken dan ben ik 57. Als je dat mij op mijn twintigste, dertigste of veertigste had gezegd dan had ik je voor gek verklaard. Maar hier zit ik en daar staat mijn boot.”
En wat ga je als eerste doen als je straks aan de overkant staat?
“Ik weet dat er een aantal goede vrienden van mij aan de kant staan. Ik weet bijna zeker dat wij met z’n vijven een potje gaan staan janken om te vieren dat ik er ben en dat het fijn is om in liefde en met aandacht te worden ontvangen. Daar kijk ik echt naar uit, nu al.”
