Assen – Buiten bij Wijkcentrum Peelo wapperen vlaggen in de wind. De deur van ’t Markehuus staat wijd open. Binnen is het warm en gezellig druk. Vrouwen met een zichtbare buik, vaders met een baby in een draagdoek, verlegen jonge koppels die niet goed weten waar ze moeten beginnen. Rieneke de Kroon, organisator van het Geboorteevent, staat tussen de kraampjes. “Zwangere mogen wel wat meer vertrouwen krijgen”, zegt ze. “Ik denk niet dat vrouwen over voldoende informatie beschikken wat betreft de zwangerschap.”
Laagdrempelig en kennisrijk
In Assen vindt het geboorteevent plaats. Kraampjes vol informatie over zwangerschap, bevalling en de eerste maanden met een baby. Rieneke de Kroon vindt het juist belangrijk dat het er is. “Het is laagdrempelig”, zegt ze. En dat is precies wat het event bijzonder maakt. Want we leven in een tijd waarin zorg steeds moeilijker toegankelijk wordt. Veel (aanstaande) ouders weten niet wat er allemaal mogelijk is, welke keuzes ze hebben, of waar ze terechtkunnen met hun vragen. Dit verhaal gaat over de vraag: wat is de maatschappelijke betekenis van zo’n laagdrempelig, kennisverrijkend event?
Wat opvalt tijdens het event is dat de meeste bezoekers niet direct naar een kraam lopen. Ze kijken eerst rond, twijfelen en vouwen hun handen.
‘Ik wist niet dat dit er ook allemaal was’
Rieneke de Kroon herkent dat beeld. In de praktijk merkt ze dat veel vrouwen blindvaren op de verloskundige. “Ze weten niet dat er nog veel meer is dan alleen dat”, zegt ze. De reactie die ze het vaakst hoort: ‘Oh, ik wist niet dat dit er ook allemaal was.’ Uit haar gesprekken met bezoekers blijkt dat veel vrouwen denken dat ze overgeleverd zijn aan het ziekenhuis. “Maar ook in het ziekenhuis is er nog best veel ruimte. En dat weten heel veel vrouwen niet.”
Uit onderzoek van Rieneke onder bezoekers van eerdere edities blijkt dat meer dan de helft van de vrouwen achteraf zegt meer vertrouwen te hebben gekregen in eigen keuzes. Zij organiseert het event omdat ze merkt dat de informatievoorziening in de reguliere zorg tekortschiet.
“We worden bang gemaakt voor de bevalling”, zegt Rieneke. “Ik ben ervan overtuigd dat je als vrouw je eigen kind op de wereld kunt zetten. Ik vind eigenlijk wel dat veel meer vrouwen dat besef mogen hebben. Dus dat we meer in onze eigen kracht mogen staan als het gaat over bevallen.” Rieneke vervolgt: “Als je goed bent voorbereid met een cursus, een boek, of een gesprek met een doula, dan weet je hoe je eigen hormonen werken. Hoe je in die bubbel kunt komen. Dan kun je ontspannen, ook in de pijn. En dan gaat het vaak ook veel sneller.” Het Geboorteevent onderscheidt zich van de grote Negen Maanden Beurs in Utrecht. “Die is vrij afstandelijk en productgericht”, vertelt Rieneke. “Hier zijn we wat meer gericht op diensten.”
‘Het verschil maken’
Kay Poelen staat achter een van de kraampjes. Zij maakt al 22 jaar draagzakken en draagdoeken. “Het allermooiste aan mijn werk is dat ik het verschil kan maken”, vertelt ze. “Als een moeder met een huilbaby bij me komt en het kindje wordt stil in de draagdoek – dat is waar ik het voor doe.” Kay is niet alleen verkoopster. Ze geeft ook demonstraties en advies. Haar aanbod is gratis. Pas als iemand echt geïnteresseerd is, wordt het commercieel.
Volgens Kay worden dit soort events veertig keer per jaar georganiseerd door heel Nederland. Ze trekken gemiddeld vijftig tot honderd bezoekers per avond. De drempel is laag: geen aanmelding, geen kosten, geen verplichtingen.
‘Samen bevallen’
Bezoekster Maya Kooistra vertelt dat ze een complete cursus heeft gevolgd. “Ik heb veel handvatten gekregen voor tijdens de bevalling”, zegt ze. Haar partner vult aan: “Ik heb geleerd hoe ik mijn partner kan ondersteunen. Het is samen bevallen.” Het opvallende is dat niet alleen de vrouwen, maar ook hun partners actief deelnemen aan gesprekken. Het event is niet alleen voor moeders; het is voor ouders.
Door de bomen het bos niet meer zien
Rieneke vertelt: “Vrouwen zien door de bomen echt het bos niet meer”, zegt ze. “En als je dan op dit event komt, kun je met mensen praten en dingen zien. Dan gaat het veel meer spreken. Dan weet je waarvoor je kiest.”
Uit CBS-cijfers over eenzaamheid blijkt dat jonge ouders vaker dan gemiddeld aangeven geen steunnetwerk te hebben in de directe omgeving. Een event zoals dit vult dat gat, al is het maar voor één avond.
Kay legt uit waarom laagdrempeligheid essentieel is. “Een zwangere die twijfelt over een doula – hier kan ze vrijblijvend kennismaken. Een kletspraatje, en dan kijken wat bij haar past.”
Wat is de maatschappelijke betekenis?
De maatschappelijke betekenis van dit event is helder: het verlaagt drempels, het vult een gat in de informatievoorziening, en het geeft (aanstaande) ouders het vertrouwen dat ze zelf keuzes mogen maken.
Aan het eind van de avond zie je dat de spanning van bezoekers is verdwenen. Ze lopen met folders, telefoonnummers en vooral een ontspannen gezicht naar buiten.
Een jonge vrouw komt net weg bij het kraampje van SED Crossfit. Ze heeft een folder in haar hand. “Ik wist niet dat dit allemaal bestond”, zegt ze. “Ik vond het altijd best ongemakkelijk, sporten als je zwanger bent. Daarom doe ik het niet meer. Maar door met haar te praten – ze wijst naar de vrouw achter het kraampje – ben ik overgehaald. Je kunt gewoon meedoen, op jouw niveau. Volgende week heb ik een proefles.”
Ze glimlacht, stopt de folder in haar tas en loopt naar buiten. Buiten wapperen de vlaggen nog in de wind.
